فایل راهکارهای توسعه‌ی اکوتوریسم در یک شهرستان

توضیحات

فایل راهکارهای توسعه‌ی اکوتوریسم در یک شهرستان
این پایان نامه در قالب فرمت word قابل ویرایش ، آماده پرینت و ارائه به عنوان پروژه پایانی میباشد
چکیده پایان­نامه: (شامل خلاصه، اهداف، روش های اجرا و نتایج به دست آمده)
در این پژوهش به بررسی جاذبه‌های اکوتوریستی در شهرستان رامیان استان گلستان و ارائه راهکارهایی برای توسعه‌ی اکوتوریسم در این شهرستان ‌پرداخته شده است. برای ارائه‌ی راهکارها از دو تکنیک سوات و تحلیل سلسله مراتبی استفاده گردید.ابتدا با استفاده از تحلیل سلسله مراتبی به اولویت‌بندی نقاط اکوتوریستی در این شهرستان پرداختیم و سپس با استفاده از تکنیک سوات و بیان نقاط ضعف و قوت و فرصتها و تهدیدها از سه جنبه‌ی اقتصادی،اکولوژیکی و نهادی به ارائه‌ی راهکارها پرداختیم.
شهرستان راميان استان گلستان در جنوب غربي استان واقع و از شمال به شهرستان گنبد کاووس ، از جنوب به استان سمنان ، از غرب به شهرستان علي آباد کتول و از شرق به شهرستان آزادشهر متصل است.این شهرستان دارای جاذبه‌های فراوان اکوتوریستی مثل جنگل،دریاچه،آبشارها و چشمه‌ها و پوشش گیاهی و جانوری می‌باشد.
بر اساس نتایج به‌دست‌آمده از تحلیل سلسله مراتبی(AHP) معیارهای امنیت با وزن 0.290 ، دسترسی آسان با وزن 0.269،تسهیلات با وزن 0.226 و منحصربه‌فرد بودن جاذبه با وزن 0.215 به ترتیب جایگاههای اول تا چهارم را دارا می‌باشند.نتیجه نهایی اولویت‌بندی جاذبه‌های اکوتوریستی در شهرستان رامیان بدین‌ترتیب است:باغ تاشته،گل رامیان،پارک جنگلی دلند،آبشارهای شیرآباد،قلعه‌میران،چشمه‌ها و آبشارهای سیدکلاته و اولنگ.رتبه‌بندی جاذبه‌ها با مدل تحلیل سلسله مراتبی نشان داد که فقط وجود ویژگی طبیعی منطقه عامل انتخاب افراد برای منطقه نیست چراکه عواملی مثل امنیت،دسترسی و تسهیلات نیز تاثیر زیادی در جذب گردشگران دارند .
به کمک مدل سوات، نقاط ضعف و قوت در مورد توسعه‌ی گردشگری و اکوتوریسم در شهرستان رامیان به ترتیب بالارفتن انگیزه‌ی ماندگاری مردم محلی و نبود آموزش و آگاهی کافی از منافع گردشگری می‌باشد.بر اساس نتایجی که از مدل سوات به دست آمده است نقاط قوت،ضعف،فرصتها و تهدیدها از سه جنبه‌ی اقتصادی،اکولوژیکی و نهادی بیان شدند و استراتژی‌های رقابتی،استراتژیهای تنوع،استراتژیهای بازنگری و استراتژیهای تنوع ارائه شدند.
واژگان کلیدی : اکوتوریسم،رامیان،SWOT ،AHP
فهرست مطالب صفحه
فصل اول.. 1
1-1. مقدمه.. 2
1-2.طرح مسأله و ضرورت انجام تحقیق .. 3
1-3. اهداف تحقيق .. 5
1-4. بهره‌وران .. 5
1-5. قلمرو تحقیق.. 5
1-6. پرسش اصلي تحقيق (مسأله تحقيق ) .. 5
1-7. فرضيه‌ها .. 6
1-8. روش و مراحل انجام تحقيق .. 6
1-8-1. نوع روش تحقيق .. 6
1-8-2. روش گردآوري اطلاعات .. Error! Bookmark not defined.
1-8-4.روش تجزیه وتحلیل اطلاعات.. 7
1-9. جامعه آماري .. 7
1-10. نمونه آماري.. 7
1-11. سوابق مربوط .. 7
1-12. تعریف واژه های عملیاتی تحقیق .. 11
1-13.محدودیتهای تحقیق .. 13
فصل دوم .. 14
2-1. تعریف توریسم و توریست.. 18
2-2. گردشگری متمرکز و گسترده .. 20
2-2-1. گردشگری متمرکز .. 20
2-2-2. گردشگری گسترده .. 20
2-3. نوع شناسی توریسم .. 22
2-3-1.توریسم انبوه و توریسم بدیل یا آلترناتیو.. 22
2-3-2.توریسم عادی و توریسم طبیعت‌گرا .. 22
2-3-3.توریسم فام یا توریسم فرهنگی، اکوتوریسم و ماجراجویانه.. 23
2-4. توریسم عادی .. 23
2-5 . تعریف و مفهوم اکوتوریسم.. 27
2-6. پیامدهای مثبت و منفی اکوتوریسم.. 30
2-6-1.پیامدهای مثبت بالقوه اکوتوریسم.. 30
2-6-2. پیامدهای منفی بالقوه اکوتوریسم.. 30
2-7. برسی انواع طبیعت گرد‌ها .. 32
2-8. محیط طبیعی و صنعت توریسم .. 33
2-9. گردشگران و محیط طبیعی مقصد .. 35
2-10. ارزیابی منابع اکوتوریسم.. 36
2-10-1. ظرفیت قابل تحمل و خورند.. 36
2-10-2. ارزیابی طیف فرصت‌های اکوتوریسم.. 38
2-11.ابعاد ظرفیت تحمل .. 39
2-12. سابقه اکوتوریسم .. 41
2-13. اهمیت اکوتوریسم .. 41
2-14. نوع‌شناسی اکوتوریسم .. 41
2-15. نمودار خطر پذیری در تورهای برنامه‌ریزی شده .. 42
2-16. مقایسه اکوتوریسم نرم و سخت .. 43
2-17. اقتصاد طبیعت گردی.. 44
2-18. مدیریت مالی .. 49
2-19. توریسم پایدار.. 50
2-19-1. ارتباط انواع توریسم با پایداری .. 51
2-20. اصول گردشگری پایدار.. 52
2-21. اکوتوریسم پایدار .. 53
2-21-1. اصول زیربنایی در اکوتوریسم پایدار.. 53
2-21-2.الگوی اکوتوریسم پایدار.. 54
2-22. فعالان در صنعت اکوتوریسم .. 55
2-23. طبقه بندی اثرات اکوتوریسم بر طبیعت .. 56
2-24.جاذبه هاي اكوتوريسمي.. 57
فصل سوم .. 50
3-1.مقدمه.. 51
3-2.وجه تسمیه رامیان .. 51
3-3.ویژگی‌های طبیعی.. 52
3-3-1.موقعیت جغرافیایی.. 52
3-3-2.ویژگی‌های زمین‌شناسی.. 54
3-3-3.ویژگی های ژئومورفولوژی.. 55
3-3-3-1.تیپ کوهستان .. 55
3-3-3-2.تیپ تپه‌ای.. 55
3-3-3-3.تراس‌های رودخانه‌ای.. 56
3-3-3-4.دشت‌های دامنه‌ای .. 56
3-3-4.ویژگی‌های توپوگرافی.. 56
3-3-5.ویژگی‌های عمده توپوگرافی.. 57
3-3-5-1.ناحیه کوهستانی.. 57
3-3-5-2.ناحیه کوهپایه‌ای .. 57
3-3-5-3.ناحیه جلگه‌ای و پست .. 58
3-3-6.ویژگی‌های توپوگرافی و گردشگری .. 58
3-3-6-1.غارها.. 58
3-3-6-2.کوه‌ها .. 59
3-3-6-3.پارک‌های جنگلی .. 59
3-3-6-4.آبشارها .. 60
3-3-7.ویژگی‌های آب‌و‌هوایی.. 60
3-3-8.میزان بارندگی .. 61
3-3-8-1.تعیین تیپ اقلیمی.. 62
3-3-9.منابع آب .. 62
3-3-10.رودخانه‌ها و آب‌بندها .. 63
3-3-10-1.آب‌های سطحی شهرستان .. 63
3-3-10-2.آب‌های زیرزمینی .. 65
3-3-11.خاک.. 67
3-3-12.پوشش گیاهی رامیان .. 70
3-3-13.ذخیره‌گاههای جنگلی .. 72
3-3-14.پوشش گیاهی و گردشگری .. 72
3-3-15.پوشش جانوری.. 72
3-3-16.ویژگی‌های انسانی .. 73
3-3-16-1.جمعیت.. 73
3-3-16-2.ترکیب سنی و جنسی جمعیت .. 73
3-3-16-3.نژاد، زبان، قومیت.. 73
3-3-17.اکوتوریسم در رامیان .. 74
فصل چهارم.. 77
4-1.مقدمه :.. 78
4-2. نوع پژوهش از لحاظ هدف .. 78
4-3. روش و مراحل انجام تحقيق .. 78
4-3-1. روش تحقيق پژوهش حاضر از لحاظ مسیر.. 79
4-3-2. روش تحقيق پژوهش حاضر از لحاظ زمان .. 79
4-3-3. روش تحقيق پژوهش حاضر از لحاظ نحوه جمع آوری داده ها .. 79
4-3-4. روش تحقيق پژوهش حاضر از لحاظ میزان ژرفایی .. 80
4-4. روش گرد آوری اطلاعات.. 80
4-4-1. مطالعات اسنادی و کتابخانه ای .. 80
4-4-2. مشاهده .. 80
4-4-3.مصاحبه .. 81
4-5.جامعه آماری .. 81
4-5-1.-جامعه آماری.. 81
4-5-2.نمونه آماری.. 81
4-6. مقیاس های سنجش.. 82
4-7. شیوه اجرای تحقیق :.. 82
4-8. شیوه های تجزیه و تحلیل داده ها.. 83
4-8-1.تحلیل محتوا .. 83
4-8-2. روش های آمار توصیفی .. 83
4-9.استفاده از مدل :.. 83
4-9-1. تکنیک تجزیه و تحلیل استراتژیک سوات.. 83
4-9-1-1. زمینه .. 83
4-9-1-2. مبانی و اصول.. 84
4-9-1-3. فرآیند بکارگیری روش .. 85
4-9-1-3-1. مرحله اول.. 85
4-9-1-3-2. مرحله دوم.. 85
4-9-1-3-3. مرحله سوم.. 85
4-9-1-3-4.مرحله چهارم.. 86
4-9-1-4.تدوین راهبرد با استفاده از مدل سوات.. 87
4-9-1. تکنیک تحلیل سلسله مراتبی AHP . 87
فصل پنجم.. 89
5-1. مقدمه.. 90
5-2 . یافته‌های جمعیت‌شناختی تحقیق.. 90
5-2-1. جنسیت.. 90
5-2-2. وضعیت سنی پاسخ دهندگان.. 91
5-2-3. وضعیت تحصیلات.. 92
5-2-4. وضعیت تأهل.. 93
5-2-5. وضعیت شغل پا سخگویان.. 93
5-3. یافته های توصیفی تحقیق.. 94
5-3-1. یافته های توصیفی تحقیق در بخش گردشگران.. 94
5-3-2. یافته های توصیفی تحقیق در بخش مردم بومی.. 97
5-3-3. یافته های توصیفی تحقیق در بخش مسئولین.. 100
5-4.رتبه‌بندی معیارهای توسعه‌ی اکوتوریسم و انتخاب جاذبه‌های اکوتوریستی پیشنهادی بر اساس معیارها در شهرستان رامیان با استفاده از مدل AHP 101
5-4-1.مدل‌سازی.. 102
5-4-2.تولید ماتریس مقایسات زوجی.. 102
5-4-2-1.وزن‌دهی معیارها.. 103
5-4-2-2. تبیین ضرایب اهمیت مناطق انتخاب‌شده(گزینه‌ها).. 103
5-4-3.مجموع امتیازهای نهایی و انتخاب رتبه‌ی مناطق برتر.. 106
5-5.تجزیه و تحلیل SWOT در جهت ارائه‌ی راهکارهای توسعه‌ی اکوتوریسم در شهرستان رامیان.. 108
5-5-1. نقاط قوت ، ضعف ، فرصتها و تهدیدها.. 108
5-5-1-1 عوامل مؤثر داخلی بر اکوتوریسم در ناحیه مورد مطالعه.. 109
5-5-1-1 عوامل مؤثر خارجی بر اکوتوریسم در ناحیه مورد مطالعه.. 110
نمودار5-5. نقاط قوت ضعف فرصت تهدید ها.. 112
5-5-2.تحلیل نقاط قوت ضعف فرصتها و تهدیدها.. 113
5-5-3.جمع بندی دیدگاهها و ارائه اولویت نهائی از تحلیل SWOT. 116
5 -5-4.ارائه استراتژی ها توسعه اکوتوریسم روستایی بر اساس تحلیل SWOT 117
5 -5-4-1. استراتژی های رقابتی / تهاجمی ( SO ).. 117
5 -5-4-2. استراتژیهای تنوع ( ST ).. 118
5 -5-4-3.استراتژیهای بازنگری (WO).. 119
5 -5-4-4. استراتژیهای تدافعی (WT).. 119
5-5-6.تحلیل SWOT. 122
فصل ششم.. 123
6-1.مقدمه.. 124
6-2. تجزیه و تحلیل آماری و آزمون فرضیات تحقیق.. 124
6-2-1.آزمون فرضیه‌ی اول.. 124
6-2-2.آزمون فرضیه‌ی دوم.. 125
6-2-3.آزمون فرضیه‌ی سوم.. 126
6-3.پاسخ به پرسشهای پژوهش.. 127
6-3-1.آیا شهرستان رامیان دارای ویژگیهای مناسب و خاص برای اکوتوریسم می باشد؟.. 127
6-3-2.کدام بخش‌ها از شهرستان رامیان ویژگی های اکوتوریستی دارد؟.. 127
6-3-3. استفاده از تحلیل سلسله مراتبی در ایجاد و تقویت اکوتوریسم در شهرستان رامیان تا چه حدی موثر است؟.. 127
6-3-4. نقش کدام عامل در توسعه نیافتگی از اهمیت بیشتری برخوردار است ؟ 128
6-3-5. راهکارهای توسعه اکوتوریسم کدامند؟.. 128
6-3-5-1.راهبردهای محیطی ، کالبدی جهت توسعه اکوتوریسم.. 128
6-3-5-2.راهبردهای نهادی جهت توسعه اکوتوریسم.. 129
6-3-5-3.راهبردهای اقتصادی جهت توسعه اکوتوریسم.. 129
6-4.نتیجه گیری .. 130
6-5.پیشنهادات .. 131
منابع.. 132
پیوست‌ها.. i
فهرست جدول‌ها صفحه
جدول2-1.ارزیابی طیف فرصت‌های اکوتوریسم............................................................................................. 38
جدول2-2.مقایسه اکوتوریسم نرم و سخت..................................................................................................... 42
جدول2-3.اصول گردشگری پایدار................................................................................................................. 52
جدول3-1.میزان بارندگی سالانه در رامیان...................................................................................................... 70
جدول3-2.ضریب خشکی دومارتون............................................................................................................... 71
جدول3-3.گونه‌های مهم درختی شناسایی‌شده در شهرستان رامیان................................................................. 80
جدول3-4.گونه‌های مهم درختچه‌ای شناسایی‌شده در شهرستان رامیان........................................................... 81
جدول4-1.طیف لیکرت................................................................................................................................... 94
جدول4-2.راهبردهای چهارگانه بر اساس مدل سوات..................................................................................... 100
جدول5-1.توزیع پاسخگویان بر حسب جنس.................................................................................................. 104
جدول5-2.توزیع پاسخگویان بر حسب سن..................................................................................................... 104
جدول5-3.توزیع پاسخگویان بر حسب میزان تحصیلات................................................................................. 106
جدول5-4.توزیع پاسخگویان بر حسب وضعیت تاهل..................................................................................... 106
جدول5-5.توزیع پاسخگویان بر حسب شغل.................................................................................................... 107
جدول5-6.توزیع گردشگران بر حسب دلایل سفر............................................................................................. 108
جدول5-7.جاذبه‌های طبیعی ممتاز از دید گردشگران......................................................................................... 110
جدول5-8.ایجاد فرصت‌های شغلی از دید گردشگران........................................................................................ 112
جدول5-9.علل توسعه نیافتگی و عدم توسعه‌ی گردشگری به‌خصوص اکوتوریسم از دید مردم بومی............... 113
جدول5-10.علل توسعه نیافتگی و عدم توسعه‌ی گردشگری به‌خصوص اکوتوریسم از دید مسئولین............... 114
جدول5-11.ماتریس مقایسه دوتایی معیارهای گردشگری نسبت به یکدیگر از دید مسئولین............................ 118
جدول5-12.ماتریس مقایسه دوتایی گزینه‌ها بر اساس معیار امنیت.................................................................... 119
جدول5-13.ماتریس مقایسه دوتایی گزینه‌ها بر اساس معیار منحصربه‌فردبودن جاذبه........................................ 120
جدول5-14.ماتریس مقایسه دوتایی گزینه‌ها بر اساس معیار دسترسی آسان....................................................... 121
جدول5-15.ماتریس مقایسه دوتایی گزینه‌ها بر اساس معیار تسهیلات................................................................ 121
جدول5-16.ماتریس رتبه‌بندی نهایی مناطق.......................................................................................................... 123
جدول5-17.نقاط قوت.......................................................................................................................................... 125
جدول5-18.نقاط ضعف............................................................................................................................................ 126
جدول5-19.فرصت‌ها ............................................................................................................................................... 127
جدول5-20.تهدیدها................................................................................................................................................... 127
جدول5-21.ماتریس تحلیل SWOT(عوامل استراتژیک داخلی)................................................................................ 130
جدول5-22.ماتریس تحلیل SWOT(عوامل استراتژیک خارجی)............................................................................... 131
جدول5-23.اولویت‌بندی نقاط قوت و ضعف و فرصتها و تهدیدها............................................................................ 132
جدول5-24.استراتژیها بر اساس عوامل درونی و بیرونی............................................................................................. 137
جدول6-1.بررسی دلایل سفر به رامیان........................................................................................................................ 142
جدول 6-2.آزمون خی دو برای فرضیه‌ی اول.............................................................................................................. 142
جدول 6-3.آزمون خی دو برای فرضیه‌ی دوم.............................................................................................................. 143
جدول 6-4.آزمون خی دو برای فرضیه‌ی سوم.............................................................................................................. 143
فهرست شکل‌ها صفحه
شکل2-1.ارتباط تعاملی انواع توریسم................................................................................................................. 23
شکل2-2.پیوستار مسئولیت بشری و اکوتوریسم................................................................................................ 43
شکل2-3.اکوتوریسم مسئول و مطلوب:پیوستار انواع اکوتوریسم....................................................................... 44
شکل2-4.ارتباط انواع توریسم با پایداری........................................................................................................... 51
شکل2-5.فعالان در اکوتوریسم.......................................................................................................................... 55
شکل3-1.تصویر ماهواره‌ای گستره‌ی مورد مطالعه و جانمایی مناطق اکوتوریستی آن........................................ 87
فهرست نمودارها صفحه
نمودار2-1.طیف مراکز طبیعت‌گردی.................................................................................................................... 42
نمودار5-1. توزیع گردشگران بر حسب دلایل سفر.............................................................................................. 108
نمودار5-2. جاذبه‌های طبیعی ممتاز از دید گردشگران......................................................................................... 110
نمودار5-3. ایجاد فرصت‌های شغلی از دید گردشگران........................................................................................ 112
نمودار5-4.ساختار سلسله مراتبی برای رتبه‌بندی جاذبه‌های اکوتوریستی شهرستان رامیان................................... 117
نمودار5-5. نقاط قوت و ضعف و فرصتها و تهدیدها........................................................................................... 128
فهرست نقشه‌ها صفحه
نقشه3-1.شهرستانهای استان گلستان.................................................................................................................... 60
نقشه3-2.موقعیت شهرستان‌های رامیان در بین شهرستانهای استان گلستان......................................................... 61
نقشه3-3.محدوده‌ی شهرستان رامیان................................................................................................................... 62
نقشه3-4.رودخانه‌های شهرستان رامیان............................................................................................................... 72
نقشه3-5.خاک شهرستان رامیان........................................................................................................................... 77
نقشه3-6.پوشش گیاهی شهرستان رامیان............................................................................................................ 81